De Volbloed

Hier vind je informatie over de Volbloed of Thoroughbred. Een paardenras dat in Nederland vooral bekend is door de invloed op de sportpaardenrassen. De Volbloeds in een pedigree van een warmbloedstamboek worden aangeduid met 'xx' achter de naam ('ox' staat overigens voor Arabisch Volbloed, 'x' voor Anglo-Arabisch Volbloed). Dit is echter geen gebruik in de pedigrees van de Volbloeds zelf. Volbloeds worden aangeduid met hun stamboeknaam en de toevoeging van het land van herkomst. Overigens zijn namen van beroemde Volbloeds als Man O'War, Mill Reef, Native Dancer etc. beschermd, deze mogen niet meer aan volbloedveulens worden toegekend.

Verder kun je hier informatie vinden over de rensport, het hoofddoel van de Volbloedfokkerij. Vrijwel alle Volbloeds die ooit geboren zijn, hebben op de renbaan gelopen of in elk geval in rentraining gestaan. Als Volbloeds twee jaar oud zijn mogen ze aan vlakkebaanrennen deelnemen. Er bestaan ook hindernisrennen in diverse vormen, een tak van de rensport die vooral beoefend wordt in Engeland. Aan deze rennen mogen slechts paarden van vier jaar en ouder deelnemen. Het is niet ongewoon dat een hindernispaard 14 jaar is. Red Rum heeft maar liefst vijf keer de Grand National gelopen, won op zijn twaalfde zijn laatste, en ook L'Escargot heeft diverse pogingen op zijn naam staan. Hoezo renpaarden vroeg versleten? De gemiddelde leeftijd van een dressuurpaard in NL is tegenwoordig zes jaar...

Istabraq, kampioen hordenpaard

Het vierde belangrijke onderwerp in de Volbloedwereld is het omscholen van de ex-renpaarden. Omdat heel veel Volbloeds niet succesvol genoeg zijn als renpaard, te oud worden, een blessure oplopen of om andere redenen 'op straat komen te staan', worden ze in een tweede leven vaak als rijpaard ingezet. Echter, het rijden en omscholen van een ex-renpaard is geen sinecure en voorbehouden aan de betere ruiters onder ons. Helaas komen veel Volbloeds in binnen- en buitenland in het slachthuis terecht; weinig mensen kunnen het geduld en begrip opbrengen dat deze paarden nodig hebben, niet altijd vanwege hun renverleden, maar vaak ook omdat Volbloeds in gedrag en karakter nou eenmaal dag en nacht verschillen van de warmbloeds en zelfs ook van de halfbloeds.

Sommige beroemde volbloeds worden begraven op de farms waar ze gefokt werden of zoals Red Rum bij de finishlijn van de Grand National, de race die hij driemaal won en waarin hij tweemaal als tweede aankwam.

Het snelste ras ter wereld, het meest veelzijdige ras ter wereld: de Volbloed. Oorspronkelijk gefokt in het centrum van de rensport, Engeland, maar vandaag de dag in alle landen vertegenwoordigd.

Watermill Puma op de renbaan Duindigt

De Volbloed - het stamboek en de fokkerij

Alle Volbloeds worden opgenomen in het General Studbook of een buitenlandse equivalent daarvan. Dit stamboek is in de 17e eeuw opgericht in Engeland en wordt beheerd door de Weatherby's Group. Sinds die tijd is het stamboek ook gesloten, dat wil zeggen dat alleen 100% Volbloeds, zowel vader als moeder moeten dus Volbloed zijn, voor registratie in aanmerking komen.

Omdat op de renbaan alleen Volbloeds die uit natuurlijke dekkingen voortkomen, mogen starten, is dit de meest voorkomende fokmethode. Volbloeds worden immers nog altijd vrijwel alleen voor de rensport gefokt. In Nederland echter is het stamboek, beheerd door de N.D.R., verplicht om een apart stamboek te openen voor veulens die door kunstmatige inseminatie zijn verwekt. Deze veulens mogen echter niet op de renbaan uitkomen.

Volbloedhengsten worden op verrichtingen op de renbaan en winsom beoordeeld. De markt bepaalt of een hengst veel dekt of niet. Sommige fokkers dekken met een hengst vanwege het lage dekgeld, anderen betalen het torenhoge dekgeld van een beroemde hengst.

Top 15 Leading General Sires in 2001
met minimaal 1 starter in USA (Vlakkebaan)

Dekhengst Jaar Vader Locatie Dekgeld Starters

Winnaars

Danehill 1986 Danzig IRE $ 65,955 419 187
Thunder Gulch 1992 Gulch KY USA $ 75,000 189 84
Rahy 1985 Blushing Groom (FR) KY USA $ 75,000 142 70
Sadler's Wells 1981 Northern Dancer IRE $ 175,879 230 86
A.P. Indy 1989 Seattle Slew KY USA $ 325,000 123 70
Dynaformer 1985 Roberto KY USA $ 30,000 167 92
Fly So Free 1988 Time For A Change KY USA $ 7,500 115 54
Broad Brush 1983 Ack Ack KY USA $ 100,000 132 75
Dehere 1991 Deputy Minister JPN N/A 265 136
Cee's Tizzy 1987 Relaunch CA USA $ 15,000 77 46
End Sweep 1991 Forty Niner JPN $ 17,738 184 115
Unbridled 1987 Fappiano DEAD 117 61
Nureyev 1977 Northern Dancer DEAD 90 52
Mt. Livermore 1981 Blushing Groom (FR) KY USA $ 50,000 184 101
Carson City 1987 Mr Prospector KY USA $ 35,000 170 108

Bron: Thoroughbred Times Racing Almanac

 

De Oorsprong van de Volbloed - Arabian, Barb en Turk invloeden

De Volbloed is ontstaan uit paarden met oosters bloed, voor het overige is niet helemaal duidelijk wat voor paarden aan de basis van de Volbloed staan. In elk geval staat ook vast dat veel hengsten die als Arabian, Barb of Turk werden vermeld in de General Studbook niet raszuiver waren. Ondanks de toevoeging Arab(ian) aan de namen van deze paarden, staat het vast dat het geen Arabische volbloeds zijn geweest. In die tijd noemde men namelijk alle paarden die uit Turkije en omgeving kwamen Arab, Barb en Turk.

Deze geïmporteerde hengsten werden gekruist met Engelse inheemse paarden. In de tijd dat de moderne Engelse Volbloed werd gefokt, waren er twee verschillende soorten Engelse renpaarden bekend: de Hobbies en Galloways. Veel van deze paarden waren onderdeel van het merriebestand van het koninklijke stamboek voor de Puriteinse revolutie van 1649.

De Foundation Sires

Rond 1690 kwamen de Byerly Turk, de Curwen Bay Barb, de Darley Arabian en de Godolphin Arabian (die laatste pas in 1730) aan. Zij versnelden het ontwikkelingsproces van de Volbloed.

De eerste grote Volbloed Flying Childers, kwam voort uit de Darley Arabian in 1714. Door Flying Childer's volle broer Bartlett's Childers vestigde de Darley Arabian de dominante mannelijke lijn van vandaag, welke leidt tot Phalaris en zijn nakomelingen.

De Godolphin Arabian vestigde de mannelijke lijn die leidde tot de USA Horse Of The Year 2000, Tiznow. Ongeveer 13% van de genen van de moderne Volbloed komen van de Godolphin Arabian, een lijn die nu veel minder prominent is dan die van de Darley Arabian.

In de late 18e eeuw had de mannelijke lijn van de Byerly Turk veel invloed via diens bet-achterkleinzoon Herod. In 1825 had het intelen op Herod zijn grens bereikt en verloor de lijn zijn invloed. Tegenwoordig lijkt deze lijn zelfs op uitsterven af te stevenen, maar in Europa is er nog een draadje via Ahonoora en in Australie via Century. Toch blijkt dat ruim 17% van alle genen in de Volbloed van Herod komen.

Verder naar 'Raskenmerken'